Garuda Purana· Garuḍa Purāṇa
41
अध्याय 41 / 317

Book 1 - Adhyaya 41

3 श्लोकWhatsApp

पूर्ण अध्याय पाठ3 श्लोक

अध्याय ४१

श्लोक 1

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे महेश्वरपूजाविधिर्नाम चत्वारिंशो ऽध्यायः श्रीगरुडमहापुराणम्- ४१ वासुदेव उवाच ।ॐ विश्वावसुर्नाम गन्धर्वः कन्यानामधिपतिर्लभामि ते कन्यां समुत्पाद्य तस्मै विश्ववासवे स्वाहा ।स्त्रीलाभो मन्त्रजाप्याच्च कालरात्रिं वदाम्यहम्

iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākhye ācārakāṇḍe maheśvarapūjāvidhirnāma catvāriṃśo 'dhyāyaḥ śrīgaruḍamahāpurāṇam- 41 vāsudeva uvāca / oṃ viśvāvasurnāma gandharvaḥ kanyānāmadhipatirlabhāmi te kanyāṃ samutpādya tasmai viśvavāsave svāhā / strīlābho mantrajāpyācca kālarātriṃ vadāmyaham

हिन्दी अर्थ

अग्निको रक्षाके लिये मन्त्रज्ञोंने जो उपर्युक्त नियम कहे हैं, उनके विषयमें कुछ आचार्योका विचार है कि उन सभी कृत्योंको जातकर्म- संस्कारके पश्चात् करना चाहिए।

English

Orh obeisance unto thee, Goddess Rksakajjf,i (Bear¬ eared), haring four arms, hair tied up, three-eyed one. Kalar&tri feeding on fat and blood of men, giver of death to so-and so whom god of death has approached. Hum Phaf Kill, kill} bum, bum; digest, digest flesh and blood. Svdhd unto thee, O fJzsapatni (wife of the constellation Great Bear*). Neither the day of the lunar fortnight nor star nor fasting is being stipulated.

अध्याय ४१

श्लोक 2

ॐ नमो भगवति ऋक्षकर्णि चतुर्भुजे ऊर्ध्वकेशि त्रिनयने कालरात्रि मानुषाणां वसारुधिरभोजने अमुकस्य प्राप्तकालस्य मृत्युप्रदे हुं फट् हनहन दहदह मांसरुधिरं पचपच ऋक्षपत्नि स्वाहा ।न तिथिर्न च नक्षत्रं नोपवासो विधीयते

oṃ namo bhagavati ṛkṣakarṇi caturbhuje ūrdhvakeśi trinayane kālarātri mānuṣāṇāṃ vasārudhirabhojane amukasya prāptakālasya mṛtyuprade huṃ phaṭ hanahana dahadaha māṃsarudhiraṃ pacapaca ṛkṣapatni svāhā / na tithirna ca nakṣatraṃ nopavāso vidhīyate

हिन्दी अर्थ

अग्निका पवित्रीकरण करके आचार्यको आज्य- संस्कार करना चाहिए। अनन्तर आज्य (घृत)-को आहुतियोग्य बनानेके लिये उसका अवेक्षण, निरीक्षण,

English

The devotee in all fiiry shall smear blood over his hands, lift the phallic emblem and strike the unbaked clay pot* Orh obeisance 1 all round arc these Tantras (mechani¬ cal devices) such as Jambhani (the yawning), Mohant (the

अध्याय ४१

श्लोक 3

क्रुद्धो रक्तेन संमार्ज्य करौ ताभ्यां प्रगृह्य च ।प्रदोषे संजपेल्लिङ्गमामपात्रं च मारयेत् ।ॐ नमः सर्वतोयन्त्राण्येतद्यथा जम्भनि मोहनि सर्वशत्रुविदारिणि रक्षरक्ष माममुकं सर्वभयोपद्रवेभ्यः स्वाहा ।शुक्रे नष्टे महादेव वक्ष्ये ऽहं द्विजपादिह

kruddho raktena saṃmārjya karau tābhyāṃ pragṛhya ca / pradoṣe saṃjapelliṅgamāmapātraṃ ca mārayet / oṃ namaḥ sarvatoyantrāṇyetadyathā jambhani mohani sarvaśatruvidāriṇi rakṣarakṣa māmamukaṃ sarvabhayopadravebhyaḥ svāhā / śukre naṣṭe mahādeva vakṣye 'haṃ dvijapādiha

हिन्दी अर्थ

नीराजन एवं अभिमन्त्रण करके उसके द्वारा मुख्य हवनके पूर्व करणीय आज्यभाग एवं अभिघार नामका कुत्यविशेष सम्पन्न करना चाहिए । तदनन्तर उस आज्यसे पाँच-पाँच आहुतियाँ देनी चाहिए। उसके बाद गर्भाधान-

English

The legendary chief of the Gandharvas.

स्रोत: https://gretil.sub.uni-goettingen.de/gretil/corpustei/transformations/plaintext/sa_garuDapurANa.txt · प्राप्त 3/6/2026

शास्त्रीय प्रामाणिकता एवं पारदर्शकताSources & Interpretation

स्रोत, संस्करण एवं व्याख्या वर्गीकरण

धर्म ग्रंथ पर मूल शास्त्र, पारंपरिक भाष्य और आधुनिक व्याख्या को पूर्णतः पृथक रखा जाता है ताकि पाठक को किसी भी व्याख्या के शास्त्र होने का भ्रम न हो।

सामग्री वर्गीकरण संकेत (Epistemic Content Labels)

६ स्तरिय प्रमाण व्यवस्था
मूल पाठOriginal text

अपौरुषेय / प्रामाणिक शास्त्र (Primary Canonical Scripture)

मूल संस्कृत, प्राकृत अथवा अवधी श्लोक/मंत्र। यह सर्वोच्च प्रमाण (प्रस्थान) है। इस पाठ में किसी भी आधुनिक व्याख्याकार का हस्तक्षेप नहीं है।

शाब्दिक अनुवादLiteral translation

पदार्थ व अन्वय (Direct Grammatical & Word-for-Word Meaning)

व्याकरणसम्मत प्रत्यक्ष शब्दार्थ (अन्वय)। बिना किसी दार्शनिक संप्रदाय के पूर्वाग्रह के, संस्कृत शब्दों का सटीक भाषांतर।

पारंपरिक भाष्यTraditional commentary

आचार्य परंपरा व टीका (Classical Lineage Commentary)

प्राचीन आचार्य परंपरा (यथा शंकराचार्य, रामानुजाचार्य, मध्वाचार्य, श्रीधर स्वामी) द्वारा विरचित शास्त्रीय भाष्य व टीकाएं।

सरल व्याख्याSimple explanation

भावार्थ व सुबोध प्रबोधन (Accessible Pedagogical Exposition)

आधुनिक जिज्ञासुओं के लिए सरल भाषा में भावार्थ। यह मूल मंत्र नहीं, बल्कि पाठ को सुगम बनाने हेतु संपादकीय व्याख्या है।

आधुनिक चिंतनModern reflection

समसामयिक विमर्श व अनुप्रयोग (Contemporary Application & Analysis)

दार्शनिक, मनोवैज्ञानिक व वैज्ञानिक समरूपताओं पर आधुनिक चिंतन। यह मूल शास्त्र का अंग नहीं है और इसे शास्त्रोक्त सिद्धांत के रूप में नहीं देखा जाना चाहिए।

शोध टिप्पणीResearch note

पांडुलिपि एवं ऐतिहासिक शोध (Critical Apparatus & Manuscript Research)

पांडुलिपि विविधताएं, पाठ-भेद (variant readings), छंद रचना, और ऐतिहासिक व तुलनात्मक भाषावैज्ञानिक शोध। यह शास्त्र का मूल संदेश बदलने हेतु नहीं, बल्कि पाठ की प्रामाणिकता परखने के लिए है।

पहचानकर्ता:Garuda Purana — Chapter 41
संस्कृत संस्करण:Imported text; printed edition not recorded

Digitised text taken from the archive linked below. It has not been collated against a printed edition by this site.

पुरालेखागार / स्रोत:Open Sanskrit text archives (see the source link)
गणना पद्धति:

Numbering follows the imported source and may differ from other editions.